است كه به « حبر امّت » « 1 » يعنى ( دانشمند امت ) مشهور شده است . و در يك كلمه ، همهء ارباب علوم وفنون در مجلس او حاضر مىشدند ، وهريك به فراخور حال خود از فيض وجود او بهره‌مند مىگرديدند . او در كوچكى ملازم رسول خدا بوده و احاديث زيادى از آن حضرت روايت كرده است . ابن عباس نزد همه خلفاى معاصر خود از جايگاه بلندمرتبه‌اى برخوردار و مورد احترام وبزرگداشت آنها بود ، وسخنش نزد ايشان اعتبار داشت ، آنان درباره مسائل گوناگون كشور ، مشورت ابن عباس را فراموش نمىكردند ، وباوى به رايزنى و چاره‌انديشى مى پرداختند . « 2 » خصايص فردى ابن عباس ابن عباس از حافظهء بسيار قوى بهره‌مند بود ، روزى ابن ابى ربيعهء شاعر ، قصيدهء خود را كه هشتاد بيت بود براى او خواند ، او با يك بار شنيدن ، همه آن راحفظ كرد . وهرگاه صداى نوحه‌گرى زنان را مىشنيد ، انگشتانش را برگوشهاى خود قرار مى داد تا مبادا سخنان آنان راحفظ كند . « 3 » ارادت به امام حسن و امام حسين عليهماالسلام ابن عباس علاقهء فراوانى نسبت به امام حسن و امام حسين عليهماالسّلام داشت ، و به آنان عشق مى ورزيد وپيوسته اظهار محبت واخلاص مىنمود . روزى براى امام حسن و امام حسين عليهماالسّلام ركاب گرفته بود و لباسشان را مرتب مىكرد ، دراين حال « مدرك بن زياد » به وى مىگفت : تو از اينها سالخورده ترى ، ركاب برايشان مى گيرى ؟ ابن عباس جواب

--> ( 1 ) . همان مدرك . ( 2 ) . اعلام ، زركلى ، ج 4 ، ص 228 . ( 3 ) . اعلام زركلى ، ج 4 ، ص 228 .